Churchill Boyu Nedir
Puro sohbetlerinde Churchill adı, aşağı yukarı on sekiz santim uzunluğundaki ve kırk yedi halka çapındaki klasik ölçüyü anlatır. Bu boy, kısa formatlara göre belirgin biçimde daha uzun bir içim süresi sunar; çoğu zaman bir saati aşar. Küba punch 48 ile punch 8-9-8 kutusu gibi daha derli toplu kutuları yan yana düşündüğünüzde, uzunluk farkı kolayca görülür. Uzun gövde, dumanın ağıza ulaşmadan önce daha fazla yol katetmesini getirir ve böylece ısı daha dengeli kalır. Başlamadan önce en az bir saat ayırmak hem keyif hem de düzgün yanma için yerinde bir adımdır. Telaşlı bir içici için bu boy doğru seçim olmaz; sakin bir akşam isteyen kişiye ise uyar. Ateşleme ilk üçte birde oturduğu için başlangıçta yavaş gitmek tüm içimin gidişatını etkiler. Uzun bir formatta tadın gelişimini izlemek, kısa boylarda kaçırılan ince geçişleri fark etmenizi mümkün kılar. Kısacası bu format vakit ister ama emeğin karşılığını verir, üstelik uzun bir oturumda damağın ısınması, tütünün ilk dakikalardaki sertliğinden sonra dengelenmesini ve ortadaki zengin bölümün belirmesini beklemek de anlam kazanır.
Double Corona Formatına Yakından Bakış
Double Corona, genellikle on dokuz santimi ve elli civarı halka çapını yakalar; yani Churchill'den bir kademe daha iri ve daha kalın durur. Kalın çap, kor yüzeyini yayar ve dumanı serinletir. Yirmi beşlik double corona bu sınıfın tipik bir örneğidir; küba punch duke ise aynı kalınlık düşüncesini ayrı bir yoldan sergiler. İki örnek karşılaştırıldığında, çap büyüdükçe aromanın açılış temposunun düştüğü açıkça görülür. Üçte birlik bölümler arasındaki geçişler de çok daha belirgin takip edilir, çünkü her bölüm kendi karakterini yavaş yavaş ortaya koyar. Ateşin yüzeyi geniş olduğu için bu boyda ağır ağır ilerleyen bir içim ortaya çıkar ve puro elde tutulduğunda bile kendini gösterir. Külün uzun süre düşmeden durması da bu formatın bilinen yanlarından biridir. Bu nedenle iri çaplı bir puro, alışkın damağa çok daha fazla söz verir, ayrıca bu kadar geniş bir çapta dilimlerin ağızda kalış süresi belirginleştiği için içici, her bölümü ayrı ayrı tartma imkanı bulur.
Bir Akşamı Uzun Puroya Ayırmak
Double Corona boyunda bir puro yakmadan önce, akşamın geri kalanını düşünmek yerinde olur. Seksen dakikayı zorlayan oturumlar, bildirim ya da ziyaretçi yüzünden yarıda kalırsa keyfi dağılır. Punch mantua kutusu gibi büyük bir kutudan çıkan puro, böyle bir vakti ister. Short de punch kutusu ise aynı çizginin kısa kolunu temsil eder ve yarım saatlik bir molaya sığar. Hafta içi küçüğünü, hafta sonu büyüğünü tercih etmek makul bir düzendir. Telefonu uzaklaştırmak ve ortamı baştan düzenlemek de fark yaratır. Külü silkelemek için bir kül tablası, ateşlemek için uzun bir kibrit ya da gazsız bir çakmak önceden masaya konmalıdır. Yanına bir bardak su ve koyu bir kahve koymak da içimi rahatlatır. Bütün bu hazırlıklar yapıldığında puroyu ateşlemek için acele etmeden oturmak yeterlidir. Uzun içimde acele etmemek asıl kuraldır, bu yüzden en iyi oturumlar genellikle önceden planlanmış, telefonların sessize alındığı, yanında uzun bir sohbetin ya da dingin bir manzaranın eşlik ettiği akşamlarda yaşanır.
Kalın Halkalı Puroda Gövde Karakteri
Halka çapı altmışa varınca puro, sade bir çubuktan çok hacimli bir kütleye benzemeye başlar ve elde tutuşu bile farklılaşır. Gigante punch kutusu bu sınıfa ait olur ve koyu harmanını geniş kesitte zahmetsizce yayar. Punch super selection kutusu ise çok daha klasik ölçülerde kalır ve aradaki fark ilk bakışta anlaşılır. İkisini kıyaslayan biri, kalınlığın duman hacmini ne kadar etkilediğini kolayca anlar. Geniş çapta duman daha hacimli ama çoğu zaman daha yumuşak gelir, çünkü ısı geniş bir yüzeye paylaşılır. Tütünün yoğunluğu çapla karıştırılmamalıdır; kalın olan her puro ağır, ince olan her puro hafif olmak zorunda değildir. Çap yalnızca içimin süresini ve duman hacmini etkiler. Harmanın dolgunluğunu anlatan şey ise yaprakların cinsi, olgunluğu ve sarımdaki oranıdır, nitekim kalın bir puroda tatların birbirine karışmadan art arda dizilmesi için hem harmanın hem de çapın uyumlu olması gerekir ve bu uyum ancak sabırla tadılarak anlaşılır, aceleyle içilen bir purodan ise pek bir şey kalmaz. Bu yüzden büyük çaplı bir puroya başlarken kendinize yeterince zaman tanımanız gerekir.
Uzun Puroya Geçmeden Önce Sampler Denemek
Uzun bir puro hakkında karar vermeden önce, benzer ölçüde birkaç harmanı denemek akıllı bir yoldur. Blackbird sampler nasıl altı adetlik bir seçki olarak aynı boyda art arda karşılaştırma olanağı tanır. World sampler robusto ise beş ayrı örtü yapısını aynı ölçüde toplar. Robusto yarım saati epey geçer, uzun bir puroya kıyasla çok daha az zaman alır. Her denemenin ardından iki satırlık bir kayıt yazmak işe yarar. Hangisinde toprak, hangisinde sedir ya da baharat öne çıktı diye düşünmek yeterlidir. Bu küçük arşiv, bir sonraki seçimde hangi yaprak tipinin damağa daha yakın geldiğini ortaya çıkarır. Aynı günün farklı saatlerinde denemek, yorgunluğun ya da açlığın tadı nasıl etkilediğini de anlatır. Damak haritası oluştuktan sonra hangi harmanın uzun bir akşama yakışacağına karar vermek çok daha rahatlaşır, böylece hafta sonu için ayrılan uzun boylu bir puroyu seçerken elinizde yalnızca bir fikir değil, birkaç somut gözlem toplanmış olur ve yanlış bir tercihin ihtimali düşer.
Kalın Çaplı Puroda Yavaş Yanma
Altmış çaplı newman paketi kalın halkalı boylara giriş için sade bir seçki oluşturur; geniş çap, acemi bir içicinin bile dumanı rahatça yönetmesine yardım eder. Kırmızı bantlı macanudo gigante ise uzun gigante kalıbını dolgun bir harmanla birleştirir. Altmışlık çapta kor yayvan olduğundan puro yavaş ilerler ve bu da içimi bir saati rahatça geçen bir oturuma taşır. Bunun yansıması olarak duman soğuk kalır, damakta daha tok bir his oluşturur. Ancak çap büyüdükçe düzgün yanmak güçleşebilir. Başlangıçtaki ateşlemede tabanı düzgün ısıtmak, ilerleyen dakikalarda yan yanmayı azaltır. Yan yanma görülürse ucu hafifçe çevirerek ya da külü silkeleyip yeniden ateş vererek dengelemek olasıdır. Çapı büyütmek bir puroyu daha ağır kılmaz, yalnızca daha yavaş eder, nitekim en kalın purolarda bile ateşin eşit ilerlemesi, yalnızca kaliteli sarımın değil, içicinin ilk birkaç dakikadaki sabrının da sonucudur ve bu ayrıntıyı fark eden biri sonraki purolarda çok daha başarılı yanar. Kısacası küçük bir dikkat, uzun bir akşamın tamamına yansır ve sonuçta hem tat hem de yanma çok daha dengeli olur.
Uzun Puroda Yakma ve Kesim İpuçları
Uzun bir puroda başlangıç kesimi temiz yapılmalıdır. Başın yalnızca küçük bir kısmını kesmek yetişir, fazlası çekişi gevşetip yanmayı bozabilir. Gazsız bir ateşleyici ya da odun çubuk kullanmak tada koku sızmasını engeller. Undercrown shade coronets gibi küçük bir boy çabuk ısınır, bu yüzden kesim hatası daha az hissedilir. Vegafina puro kutusu gibi dolgun bir yapı ise ısıya daha titiz davranmayı gerektirir. Dumanı acele çekmek ısıyı tırmandırır ve aromayı bozar. Her dakikada bir ya da iki çekiş çoğu zaman iş görür. Ateş sönerse panik yapmadan külü temizleyip puroyu yeniden ateşlemek olağandır. Kısa dinlenme araları da dumanı dengeler, tadın her aşamada daha berrak kalmasına katkı sağlar. Puroyu ağızlıktan ıslatmadan, dudaklar arasında hafifçe dengelemek de bitişe kadar temiz bir tat korur, nitekim uzun bir oturumun sonunda bile puronun temiz bir tat bırakması, başlangıçtaki küçük hamlelerin ne kadar sakince yapıldığına ve içimin boyunca dumanın hangi hızda çekildiğine bakar. Bu yüzden çekişlerin arasını açmak, külü sert silkelememek ve yanma hattını gözle takip etmek iyi bir başlangıçtır.
Nem ve Saklama Üzerine Notlar
Kalın ve uzun purolar, kuru ortamda çabuk yıpranır; özellikle örtü yaprağı nemsiz havada hemen gevşer. Yüzde altmış beş ile yetmiş arası nem ve yaklaşık yirmi derece sıcaklık, çoğu humidor için bilinen aralıktır. Quai d'orsay ambassadeur ile baalbeck ellilik kutu gibi ellilik kabinet kutular, aylara yayılan bir rotasyon kurmak isteyenler için anlam taşır. Kutuyu gereksiz yere kaldırmak dengeyi düşürür. Yeni bir nemlendirici eklerken damıtık su seçmek doğrudur. Yeni gelen purolara bir süre ortama alışma zamanı vermek de iyidir. Purolar arasında hava dolaşabilsin diye kutuyu aşırı doldurmamak gerekir. Nem göstergesini zaman zaman ikinci bir ölçerle sınamak faydalıdır. Güneş gören pencere kenarından ve ısı kaynaklarından uzak bir köşe ayırmak en doğrusudur, bunun dışında purolar birbirinin kokusunu çabuk aldığı için aynı kabın içinde çok farklı kokulu ürünleri karıştırmamak ve her kutunun içine düzenli bir etiket koymak da uzun vadede düzen sağlar. Düzenli bir kayıt, hangi kutunun ne kadar süre dinlendiğini hatırlamanıza da imkan tanır.
Sivri Uçlu ve Düz Uçlu Formlar
Belicoso sivri başıyla öne çıkar; Churchill ise düz kapaklıdır ve bu fark içimin ilk dakikalarında kendini gösterir. Belicoso royal puro dumanı dar bir noktada sıkıştırır, bu yüzden ilk dakikalarda gövde daha net gelir. Capitolio onluk kutu gibi daha ferah bir profil, iki formda da aynı özenle denenebilir ve farkı ortaya çıkarır. Düz uç kesimi sadeleştirir, sivri uç ise özen bekler. Uçtan gereğinden fazla dilimlemek çekişi gevşetir. Sivri uçlu formlarda ağızlık yönü daraldığı için duman toplanır, düz uçlarda ise daha geniş bir yüzeye yayılır. Bu ayrım, aynı harmanın iki farklı kalıpta ayrı ayrı anlaşılmasına yol açar. Kesim aleti olarak keskin bir giyotin ya da çift bıçaklı bir makas kullanmak yırtılmayı engeller. Seçim çoğu zaman alışkanlığa ve damağa bırakılır, ayrıca kesim şeklinin tercih edilmesinde kişisel alışkanlıkların yanı sıra ateşleme alışkanlığının ve elde bulunan aletin de payı büyük olduğu için iki formu da deneyip aradaki farkı kendi tecrübesinde görmek en doğru karardır.
Puro Akşamı İçin Eşlik Seçimi
Uzun bir puroyu huzurla içmek istiyorsanız, ortam da hesaba katılmalıdır. Koyu kahve ya da demli çay çoğu içicinin vazgeçilmez eşlikçisidir; su ya da soda ise damağı temizler. Bal mumu tonlu clemenceau kavrulmuş badem tarafıyla kahveye yakışır, tatlılığı şekerden değil kuruyemişten aldığı için ağırlaşmaz. Kremsi quai d'orsay coronas ise daha kremsi duruşuyla hafif içeceklere denk düşer. Ağır bir sofradan hemen sonra yakmak yerine kısa bir süre dinlenmek tercih edilir. Ortam havadar ve sakin olmalıdır; kapalı ve havasız bir odada duman bunaltıcı hale gelir. Sohbet eşliğinde içildiğinde uzun bir puro hızlı geçer, yalnız içildiğinde ise daha ayrıntılı tadılır. Rahat bir koltuk, yeterli ışık ve elinizin altında bir kül tablası da keyfi tamamlar, bu nedenle uzun bir puro için ayrılan akşam yalnızca tütünden değil, yanındaki içecekten, koltuktan, ışıktan ve sohbetten de oluştuğu için her ayrıntıyı baştan hazırlamak akşamı güzelleştirir. Bütün bunlar bir araya geldiğinde, uzun bir puro sıradan bir molanın ötesinde, akşamın merkezinde yer alan küçük bir alışkanlığa dönüşür.